Başlığa bilerek o kavramı koyarak başladım. Bu yazımızda Kore’nin bir geleneğinden ve bu konuyla alakalı eylül ayında  Euny Hong tarafından kaleme alınan ‘The Power of NunchiThe Korean Secret to Happiness and Success” kitabından bahsedelim. Kitap yeni sayılır ve İngilizce baskısı var. Kore konfüçyüzs sanatını (“göz ölçüsü, bizdeki feraset, göz kararı”) araştırıyor. İnsanlarla sağlam bağlar kurmak ve ilişkileri geliştirmek için çıkarım, his gücü üzerine yazılmış bir kitap.

Kore'de mutlulugun sırrı Nunchi
Kore’de mutluluğun sırrı Nunchi’nin gücü

Nunchi Nedir?

Kitap, Korece ve İngilizce olduğundan Türkçe’ye çevrilmiş halini de en kısa zamanda görme temennisiyle biz daha çok bu kavram üzerinde duracağız. ”Nunchi” arkadaş kazanmak ve insanları etkilemek için kullanılan Korelilerin altıncı hissi/duygusu olarak da bilenen (ilk intiba, feraset, sezgi, iyi gözlem, beden dilini okuma ve empati anlamlarına gelir) bir yöntemi, gözlemlerimize göre anlatalım.

Saygı Dili

Kore kültüründe saygı çok önemli. Cümle yapılarında, hitap edilen kişiye göre ve fiillerin çekiminde saygı dili ayrı. Bizdeki saygı dili ”siz” ifadesinin  Korecede 3 aşaması var diyebiliriz. Bu saygı nerden geliyor dersek. Eğitimli kişiye, yetkili makamdaki insanlara ve yaşlılara saygılı olmak bir Konfüçyüs  kural ve geleneği. Koreliler bu prensip gereği insanlar ile yaşı, konumu ve eğitim geçmişine bağlı olarak hemen sezgisel hiyerarşik ilişkiler kurarlar.

İlk tanışmada yaş veya maaş sorusu

Hatta ilk başlardan şaşırdığımız bir durumdu. İlk defa tanıştığımız kişiler bize yaşımızı, medeni halimizi veya eğitim durumumuzla ile ilgili sorular sormuşlardı. Hatta Onlar için tanınmış SNU gibi üniversitelerden mezun olmak da önemli. Türkiye’de Boğaziçi, Marmara, ODTÜ ve İstanbul Üniversitesi’nden mezun olmadığımızı söylediğinizde üzüntü ifadesiyle öyle mi demişlerdi. Özel sorularla karşılaşınca Türklerde bir atasözü vardır ”erkeğin maaşı, kadının yaşı sorulmaz.” dediğimiz çok olmuştur.

Kendi bölümünden mezun olanlar

Bununla birlikte Koreliler kendi bölümünden hatta kendi üniversitesinden mezunlara karşı pozitif ayrımcılık var. İşe alırken öncelik onların. Ortak yön veya paydası olan kişilerle iş yapmayı tercih ederler. Günümüzde Konfüçyüsümün kuralları, Koreliler tarafından pek uygulanmasa da toplum hayatında etkisi devam ediyor.

İlk izlenim için

Korelilerle iş veya tanışma görüşmelerinde en çok etkilendiğimiz ve farklı gelen bir durumu da izah etmeden geçmeyelim. Yine Konfüçyüs kurallarının etkisiyle Koreliler, üst düzey kişilerle selamlaşma ve saygı göstermeye çok önem verirler. İlk iş izleniminin iyi olmasını istiyorsanız selamlaşma konusundaki Kore protokolünü uygulamanız  ve dikkat etmeniz gerekir.

Selamlaşmadaki ince nokta

Bunun için öncelikle bir iş ortamında ilk karşılaşmada selamlaşmak için elinizi direk uzatmamanız gerekir. Karşınızdaki kişi sizden büyükse önce onun elini uzatmasını beklemelisiniz. Ardından her iki elinizi karşınızdaki kişiye uzatarak 30 ile 45 derecelik bir açıyla eğilerek selamlamanız gerekmektedir. Bunları uygularken göz temasından kaçınmalısınız. Gözleriniz onun ayak uçlarına bakacak kadar başınız eğik olmalı Çünkü bazı üst düzey Koreliler bunu saygısızlık olarak kabul ederler. 5 yıl Kore’de kalınca Kore dışındaki normal hayatta alışkanlık oldu.Birine bir şeyi uzatırken tek elle uzatılmaz. sol el, sağ eli bileklerinde tutarak veriliyor.

Cebinizde kartvizit eksik olmasın

Koreliler, çalışma hayatındaki hiyerarşik  sıralamayı belirlemek için kartvizitlere oldukça önem vermektedir. Kartvizit değişimi özellikle ilk toplantılarda önemli rol oynar.Kartvizit seromonisi de çok önemli ve görülmeye değer. Kartviziti karşı taraftan aldıktan sonra hemen cebinize koymayın. Karşıdaki kişiyi önemsemediğiniz ve saygısızlık kabul edileceği için, öncelikle üzerinde yazanları inceleyip gözden geçirin.

Kartvizitiniz İngilizce ve Korece

Kore’yle iş yapanlar veya iş görüşmesi yapanlar kartvizitleri üzerinde İngilizcenin yanı sıra Korece ibareler kullanmalı. Ben kartvizitim uzatırken İngilizce yönünü üste getirerek veriyordum. Korece yönüne bakanlarda tebessüm oluyordu. Çünkü ismimizin Korecesi patlıcan anlamına geliyordu. Kartvizit demişken Kore’de özel günlerin ve promosyonların vazgeçilmezi olarak hediyelik, işlemeli kartvizitlikler tercih edilebilir. Bizdeki A5 boyutunda el reklamı ve broşür yerine Kore’de motosikletlerle apartman veya işyerilerinin girişine avuç avuç kartvizit atıldığını, çok kötü bir çevre kirliliğinden öteye gitmeyen ve bu devirde ilkel bir reklam yönteminin varlığından da bahsetmiş olalım.

Kore tarihinde ‘nunchi’

Neyse Konuyu fazla uzatmadan biraz da ”nunchi” olgusunun tarihine ve başarı yönüne bakalım. Buna han Nehri mucizesi diyenler var. Güney Kore yetmiş yıl önce, savaştan yeni çıkmış ve dünyanın en fakir ülkelerinden biriyken. Hatta çoğu Afrika ülkelerinden daha fakirdi. hiçbir doğal  veya yeraltı kaynağı yoktu: ama şimdi ekonomisi ve teknolojisiyle dünyanın en gelişmiş 8 veya 9.ülkesinden biri olmuş. Şimdi dünyanın yarı iletkenlerinin, otomobillerin (Hyundai ve KİA), akıllı telefonlarının çoğunu (Samsung ve LG) üretiyor. Dünya klasmanına IMF’den borç para alarak başlayan ve daha sonra dünyanın en iyi 10 ekonomisine çıkan  Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü’nün (OECD) tek üye ülkesidir.

İnsanı anlama sanatı

Nunchi, ilişkilerinizi daha derin güven, uyum ve işbirliği ile geliştirmek için başkalarının düşüncelerini, duygularını ve ihtiyaçlarını ölçmenin ince bir yöntemi veya sanatı diyebiliriz. Biraz ileri gidip zihin okuma da denilebilir. Ama bunu yapmak için olağanüstü bir güce veya yeteneğe gerek yok. Nunchi, Kore’de günlük hayatın bir parçasıdır;

İyi bir gözlem

İyi bir gözleme sahip olmak, karşıdaki kişinin kelimelerine, duruşuna, jest veya yüz ifadesine dayalı varsayımlarınızı sürekli olarak yeniden ayarlamak demektir. Her millette olduğu gibi Korelilerde beden dili, yüz ifadeleri önemli gelenek. Hatta Kore’de ”söylenmeyen her şey konuşulan kelimeler kadar önemlidir ve yalnızca kelimelere dikkat eden bir kişi hikayenin sadece yarısını almaktır.” diye bir anlayış var. Nunchi’ye sadece Kore’de ihtiyacınız olduğu anlamına gelmez. O kelime batıda pek duyulmasa ve bilinmese kullanılabilir.

Sonuç olarak Kore’nin ekonomik başarısında iyi bir gözlem ve durum tespitinin yani ”nunchi”nin etkisi yüksek diyebiliriz. Kişi ve olayları doğru analiz etme, doğru kişilerle çalışma ve doğru hamle beraberinde başarıyı getirdi. Bizim içinde aynı şey geçerli. Başarımızda veya başarısızlığımızda iyi gözlemlememe ve kişileri tanıyamamadan kaynaklanan pişmanlıklar var.